bộ sưu tập Giới thiệu về lăng mộ nhà Nguyễn

Trong bài viết thú vị « Les mausolées des empereurs d’Annam » bằng tiếng Pháp của nhà nghiên cứu Loan de Fontbrune, trong quyển “Les premiers photographes au Việt Nam” (Những nhiếp ảnh gia đầu tiên ở Việt Nam), đã giới thiệu về lăng mộ nhà Nguyễn.

Bản dịch qua tiếng Việt của trích đoạn này:

Trong huyền thoại của người Việt Nam về sự tạo lập thế giới, trời và đất thông nhau qua vương triều, trục quay và cột trụ của vũ trụ. Đối với vị vua đang cai trị, giữ trong tay sự ủy nhiệm của trời đất, thì những hoàng đế đã băng hà, với sức mạnh tâm linh của mình, chính là những khuôn mẫu, nguồn gốc của uy quyền và thành công của mình

Quan niệm về cái chết là sự trở về « sinh ký tử quy », gắn với với những cân nhắc về thiên văn và phong thủy, khiến các hoàng đế triều Nguyễn chọn địa điểm cho nơi yên nghỉ cuối cùng của mình: vì lựa chọn này liên quan đến phúc lành và tương lai của lãnh thổ cũng như của triều đại. Việc xây lăng mộ hoàng gia là một việc hệ trọng hàng đầu vì các lăng mộ có « chức năng đại vũ trụ có thể đem lại sự thịnh vượng ». 

Với nhận thức thẩm mỹ tuyệt vời, các hoàng đế triều Nguyễn là những nghệ sĩ đã làm hòa hợp lăng mộ của mình vào trong cảnh quan thiên nhiên. Lăng vua chúa tạo ra theo cách hòa hợp cùng thiên nhiên: nó là một phần của một tổng thể công trình rộng lớn, nằm trong một khu vườn mênh mông các loại cây quý hiếm và đầy tính biểu tượng, nơi đó, kiến trúc và phong cảnh được sắp đặt gắn kết chặt chẽ với nhau.

Khác với các đời vua trước, các vua triều Nguyễn không được đưa về chôn cất ở nơi nguyên gốc, ở đó chỉ có một miếu thờ; lăng mộ của các vua đều được xây dọc theo sông Hương, phía trên của Tử Cấm Thành và phía tây của Huế, phía đông là hướng của sự sống và sự phát triển, phía tây là hướng của sự suy vong và cái chết. « Các lăng mộ này đều được đặt tên rất đẹp, trong đó các chữ đều tránh phạm húy ».

(…)

Dans la mythologie vietnamienne de la Création, la terre communique avec le ciel par le monde royal, axe et pivot de l’univers. Pour le souverain régnant dépositaire d’un mandat céleste, les empereurs défunts, puissances spirituelles, sont des modèles, sources de son pouvoir et de sa réussite.

La conception de la mort comme un retour, associée à des considérations d’astrologie et de géomancie, incite les empereurs de la dynastie des Nguyen à choisir le site de leur dernière demeure: de ce choix dépendent le bonheur et l’avenir du royaume et de la dynastie. La construction des tombeaux impériaux est d’une importance capitale car ils ont « une fonction macrocosmique susceptible de provoquer la prospérité ».

Avec un grand sens du merveilleux, les empereurs Nguyen sont aussi les artistes qui insèrent leur sépulture dans un environnement naturel. La tombe impériale est conçue en symbiose avec la nature: elle fait partie d’un vaste ensemble d’édifices, dans un immense parc planté d’essences rares et symboliques, où l’architecture est intimement liée au paysage aménagé.

A la différence des rois des dynasties précédentes, les Nguyen ne se font pas inhumer dans leurs villages d’origine où ils se contentent d’ériger un temple funéraire; leurs mausolées sont construits le long de la Rivière des Parfums, Huong Giang, en amont de la Citadelle et à l’ouest de Hue, l’est étant la direction de la vie et de l’ascension, l’ouest celle du déclin et de la mort. « De beaux noms sont données à ces tombeaux, dont les caractères deviennent interdits par respect ».

Quang Nguyên

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s